Sprawdź, gdzie zrobisz badanie

Bezpośrednie połączenie jelita i mózgu

Ludzkie jelita są pokryte ponad 100 mln komórek nerwowych – to praktycznie drugi mózg. Dotychczas wiadomo było, że jelita komunikują się z mózgiem poprzez uwalnianie do krwioobiegu hormonów, które po ok. 10 minutach informują, jak bardzo jesteśmy głodni lub że nie powinniśmy już więcej jeść. Nowe badania wskazują, iż istnieje znacznie bardziej bezpośrednie połączenie między jelitem a mózgiem – obwód nerwowy, który umożliwia przekazywanie sygnałów w zaledwie kilka sekund. To odkrycie może pozwolić na opracowanie nowych metod leczenia otyłości, zaburzeń odżywiania, a nawet depresji i autyzmu – wszystkie te choroby są związane z nieprawidłowym funkcjonowaniem jelita.

Szczęście sprzyja przygotowanym

Naukowcy natrafili na nieznany wcześniej zestaw ścieżek, dzięki którym komórki jelita szybko komunikują się z pniem mózgu. I mimo że trzeba będzie znaleźć odpowiedzi na wiele pytań, zanim poznamy kliniczne znaczenie tego odkrycia, to jest to bardzo ważny element układanki. Wszystko zaczęło się w 2010 r., gdy neurobiolog Diego Bohórquez z Duke University w Północnej Karolinie, przeglądał preparat pod mikroskopem elektronowym. Zauważył, że komórki enteroendokrynne z jelita, które produkują hormony pobudzające trawienie i tłumiące głód, mają wypukłości przypominające synapsy komórek nerwowych. Bohórquez wiedział, że komórki enteroendokrynne mogą wysyłać wiadomości hormonalne do ośrodkowego układu nerwowego. Zastanawiał się, czy mogą również komunikować się z mózgiem za pomocą sygnałów elektrycznych, tak jak neurony. Jeśli tak, musiałyby wysyłać przez nerw błędny sygnały, które przemieszczają się z jelit do pnia mózgu.

Droga szybkiego ruchu

Badacze wstrzyknęli do jelita myszy znakowany fluorescencyjnie wirus wścieklizny, który jest przenoszony przez synapsy neuronalne, i obserwowali, czy komórki enteroendokrynne i towarzyszące im struktury zaczną świecić. Okazało się, że owe struktury to neurony nerwu błędnego, a komórki enteroendokrynne tworzą z nimi połączenia synaptyczne. Tą drogą wydzielają glutaminian – neurotransmiter zaangażowany w zapach i smak, a neurony nerwu błędnego odbierają go w ciągu 100 milisekund. To znacznie krótszy czas, niż ten potrzebny hormonom na przemieszczenie się z jelita do mózgu przez krwioobieg. Następnym krokiem jest zbadanie, czy ta sygnalizacja mózg–mózg dostarcza informacji o składnikach odżywczych i wartości kalorycznej jedzenia, które spożywamy. Pewne korzyści płynące z superszybkiej sygnalizacji jelitowej, takie jak wykrywanie toksyn i trucizn, są oczywiste, ale mogą istnieć też inne jej zalety. Co ciekawe, jest duże prawdopodobieństwo, że są to procesy bardzo pierwotne. Odkryte komórki sensoryczne pochodzą od jednego z pierwszych organizmów wielokomórkowych, płaskiego stworzenia zwanego Trichoplax adhaerens, które żyło ok. 600 mln lat temu.

Szlak przyjemności

Źródło dodatkowych informacji ten na temat stanowi inne badanie. Naukowcy z Icahn School of Medicine w Mount Sinai w Nowym Jorku, pod kierunkiem neurologa Ivana de Araujo, wykorzystali lasery do stymulacji neuronów czuciowych w jelicie myszy. Spowodowało to pojawienie się u tych zwierząt odczucia satysfakcji, do którego powtórzenia gryzonie dążyły tak bardzo, że gotowe były intensywnie pracować. Naukowcy stwierdzili, że stymulacja laserowa zwiększyła również poziom poprawiającego nastrój neuroprzekaźnika, zwanego dopaminą, w mózgach myszy. Te badania pomagają zatem wyjaśnić, dlaczego pobudzanie nerwu błędnego za pomocą prądu elektrycznego może leczyć ciężką depresję u ludzi. Podpowiadają też dlaczego jedzenie sprawia, że ​​czujemy się dobrze. Musimy bowiem mieć świadomość tego, że mimo iż neurony te znajdują się poza mózgiem, doskonale pasują do definicji neuronów nagrody. To właśnie one napędzają motywację i zwiększają przyjemność.

Źródło: Science

Zapisz się na newsletter
Chcesz wiedzieć więcej o testach na nietolerancje pokarmowe?
Chętnie odpowiem na Twoje pytania.
*Twój numer telefonu nie będzie wykorzystywany w celach marketingowych
Dziękuję za zgłoszenie
i do usłyszenia wkrótce :)